Alles wat je altijd al hebt willen weten over IJssculpturen

Bijna iedereen heeft wel eens een sneeuwpop gemaakt maar hoe zit dat met de professionele beelden op het Nederlands IJsbeelden Festival? Wij leggen het uit!

Wat is een ijsbeeld?

Ooit wel eens iets met ijs gemaakt? De ijskunstenaars van het festival wél. Die hebben al heel veel prijzen gewonnen en komen nu hun kunsten laten zien in Zwolle. Het zijn eigenlijk net beeldhouwers. Maar ze gebruiken geen steen of mamer maar heel veel ijs en sneeuw.

Wat is eigenlijk ijs?

Letterlijk is ijs de vaste fase van water. Deze vaste vorm gaat alleen op als het water bevroren is. Maar doordat de omstandigheden waarin het water bevriest, verschillen, bestaan er ook verschillende soorten ijs. De temperatuur van het ijs en de druk die wordt uitgeoefend, zijn bepalend voor de soort ijs. Hoe lager het luchtgehalte in het ijs, hoe meer de kleur verandert van wit naar blauw of blauwgroen. Daarom is de kleur van versgevallen sneeuw wit en dat van gletsjerijs vaak blauw.

Voor de bouw van onze ijsbeelden hanteren we zelfgemaakt ijs. De grote blokken ijs zijn zo’n 2 meter hoog, 1.20 meter breed en 50 centimeter diep. Dit ijs heeft een heel mooie kleur en is kristalhelder. Het produceren van het ijs gebeurt bij onze buitenlandse partner. In laagjes wordt het water bevroren op een temperatuur van - 30°C. Dit alles gebeurt met een draaiende beweging om een zo kristal helder ijs te krijgen als mogelijk. Als de blokken ijs zich eenmaal gevormd hebben worden ze per koelcontainer op een temperatuur van - 10°C naar de locatie getransporteerd.

Wat is een sneeuwbeeld?

Wie heeft er nou niet met sneeuwballen gegooid? Dat is al de meest simpele vorm van een sneeuwbeeld, ook wel sneeuwsculptuur genoemd. Al iets meer kennis en techniek is nodig voor het bouwen van een sneeuwpop. Hier werkt men driedimensionaal en komt er ook een stukje anatomie (lichaamsbouw) om de hoek kijken. Maar wat tijdens het IJsbeelden Festival aan sneeuwbeelden wordt neergezet, zijn sneeuwbeelden als kunstvorm. De soms metershoge sneeuwbeelden worden gebouwd door een team van internationale sneeuwkunstenaars die beschikken over ruime ervaring en technische kwaliteiten.

Wat is eigenlijk sneeuw?

Sneeuw is neerslag in de vorm van ijskristallen, waarvan de meeste vertakt zijn (denk aan het symbool voor ijs). Er bestaan heel veel verschillende soorten sneeuwkristallen. Maar behalve natuurlijke sneeuw is het ook mogelijk om zelf sneeuw te maken. Omdat we grote hoeveelheden sneeuw nodig hebben en het in de winter niet sneeuwzeker is, maken wij gebruik van zelfgemaakte sneeuw. De sneeuw wordt gemaakt van schilferijs, dat door een 'snowcrusher' heel fijn wordt gemalen, zodat er als het ware poedersneeuw ontstaat. Deze wordt vervolgens met behulp van een sneeuwkanon (een zogenaamde 'snowblower') in de thermische tent geblazen.

Hoe blijft alles op temperatuur?

Je bevindt je in een thermische ruimte, die speciaal is geïsoleerd. Daardoor heerst er een constante temperatuur die gelijk is aan de temperatuur in een vrieshal (-8 tot 10ºC). In deze ruimte staan koelinstallaties die de lucht langs de wand naar boven blazen, zodat deze afkoelt en weer als koele lucht daalt. Op deze wijze kunnen de beelden, ongeacht het weer dat buiten heerst, voor een lange tijd worden bewaard.

Wat is het thema van de ijssculpturen expositie dit jaar?

Het thema van het Nederlands IJsbeelden Festival dit jaar is: “Wereldberoemde Verhalen”.  De beste ijskunstenaars uit de hele wereld komen naar Zwolle waar ze in een 1.500 m2 grote vrieshal aan de slag gaan met 275.000 kilo ijs en 275.000 kilo sneeuw. Daarmee vertalen zij het verhalenthema in ijs- en sneeuwsculpturen tot wel 6 meter hoog. “Special effects” met licht, geluid en projectie maken de beelden nog magischer. Romeo en Julia, de Drie musketiers, Robin Hood, Alice in wonderland, Harry Potter en nog veel meer verhalen worden ijskoud tot leven gewekt. Kijk ook op de thema pagina.